ค้นหาสินค้าออนไลน์ อ่านกล่องสินค้า หรือคุยกับฝ่ายจัดซื้อบริษัทต่างชาติ แล้วติดคำถามว่า ตลับหมึก ภาษาอังกฤษเรียกว่าอะไรกันแน่ คำตอบสั้นที่สุดคือ cartridge อ่านว่า คาร์ทริดจ์ โดยตลับหมึกของเครื่องพิมพ์อิงค์เจ็ทเรียกเต็มว่า ink cartridge ส่วนตลับผงหมึกของเครื่องพิมพ์เลเซอร์เรียกว่า toner cartridge ซึ่งคนไทยมักเรียกสั้นว่า โทนเนอร์ การรู้ศัพท์ชุดนี้ช่วยได้ตั้งแต่การค้นหารุ่นที่ถูกต้อง การอ่านสเปกบนกล่อง ไปจนถึงการตีราคาเวลาจะขายตลับเก่าที่เหลือจากออฟฟิศ บทความนี้รวมคำศัพท์ที่ใช้จริงพร้อมคำอ่านและความหมาย ครบจบในหน้าเดียว
ตลับหมึก ภาษาอังกฤษเรียกว่าอะไรกันแน่?
คำกลางที่ถูกต้องคือ cartridge หรือเรียกเต็มว่า printer cartridge หากเป็นเครื่องพิมพ์อิงค์เจ็ทที่ใช้หมึกน้ำจะเรียก ink cartridge หากเป็นเครื่องพิมพ์เลเซอร์ที่ใช้ผงหมึกจะเรียก toner cartridge ทั้งสองแบบใช้คำว่า cartridge เหมือนกันเพราะหมายถึง ตลับหรือกลักที่ถอดเปลี่ยนได้ ดังนั้นเวลาค้นหาสินค้าให้พิมพ์ชื่อแบรนด์ตามด้วยรุ่นและคำว่า cartridge จะเจอสินค้าตรงรุ่นเร็วที่สุด
ที่มาของคำนี้น่าสนใจ เพราะ cartridge ในภาษาอังกฤษเดิมหมายถึงกลักกระสุนหรือตลับที่บรรจุอะไรบางอย่างไว้พร้อมใช้ อุตสาหกรรมเครื่องพิมพ์นำมาใช้เรียกตลับที่บรรจุหมึกพร้อมติดตั้ง ผู้ใช้ไม่ต้องเทหมึกเองเหมือนสมัยก่อน คำไทยทางการที่พบในเอกสารจัดซื้อราชการคือ ตลับหมึกพิมพ์ หรือ ตลับผงหมึก ส่วนคำว่า หมึกพิมพ์ เฉยๆ ตรงกับ ink และ ผงหมึก ตรงกับ toner ถ้าออกใบเสนอราคาหรือทำเอกสารนำเข้า การใช้คำให้ตรงจะช่วยลดปัญหาสินค้าไม่ตรงรายการได้มาก
อีกคำที่เจอบ่อยในคู่มือคือ consumables หรือ supplies แปลว่า วัสดุสิ้นเปลืองของเครื่องพิมพ์ ซึ่งครอบคลุมทั้งตลับหมึก ผงหมึก กระดาษ และชุดดรัม เวลาเปิดเว็บผู้ผลิตอย่าง HP, Canon, Epson หรือ Brother แล้วหาหน้าซื้อหมึก ให้มองหาเมนูคำว่า Ink and Toner หรือ Printer Supplies จะเข้าถึงหน้าสินค้าได้ตรงจุด ไม่ต้องเดาเมนูภาษาอังกฤษทีละหน้า
ตัวอย่างประโยคที่ใช้ได้จริงเวลาติดต่อฝ่ายสนับสนุนหรือสั่งซื้อจากต่างประเทศ เช่น ต้องการสั่งตลับหมึกดำของแท้ ให้เขียนว่า I would like to order a genuine black ink cartridge for HP DeskJet 2720 หรือถ้าถามว่าเครื่องรุ่นนี้ใช้ตลับรุ่นไหน ให้ถามว่า Which cartridge is compatible with this printer model การระบุชื่อรุ่นเครื่องต่อท้ายเสมอเป็นหัวใจสำคัญ เพราะตลับรุ่นเดียวกันอาจมีรหัสต่างกันในแต่ละภูมิภาค เช่นตลับที่ไทยขายรหัส 680 ฝั่งอเมริกาใช้รหัส 63 และยุโรปใช้รหัส 302 ทั้งที่เป็นตลับตระกูลเดียวกัน หากอ้างอิงเฉพาะรหัสตลับโดยไม่บอกรุ่นเครื่อง อาจได้ของที่ใช้กับเครื่องในมือไม่ได้แม้ชื่อจะคล้ายกันมาก
Ink Cartridge กับ Toner Cartridge ต่างกันอย่างไร?
ink cartridge คือตลับหมึกน้ำสำหรับเครื่องพิมพ์อิงค์เจ็ท ภายในเป็นหมึกเหลวพ่นผ่านหัวพิมพ์ลงกระดาษ ส่วน toner cartridge คือตลับผงหมึกสำหรับเครื่องพิมพ์เลเซอร์ ภายในเป็นผงละเอียดที่ถูกความร้อนรีดติดลงกระดาษ ใช้แทนกันไม่ได้เด็ดขาด และราคาต่างกันมาก ตลับหมึกอิงค์เจ็ทเริ่มหลักร้อย ส่วนโทนเนอร์เลเซอร์ส่วนใหญ่เริ่มหลักพัน
โครงสร้างภายในก็ต่างกัน ตลับอิงค์เจ็ทบางรุ่นมีหัวพิมพ์หรือ printhead ติดมาในตัวตลับ เช่นตระกูล HP 680 ขณะที่บางระบบแยกหัวพิมพ์ไว้ในเครื่อง ตลับเป็นเพียงถังหมึก เช่นระบบแท็งก์ของ Epson และ Canon ที่ใช้หมึกเติมแบบขวดซึ่งภาษาอังกฤษเรียก refill ink หรือ ink bottle ฝั่งเลเซอร์ก็มีชิ้นส่วนคู่กันคือชุดดรัมหรือ drum unit ทำหน้าที่สร้างภาพด้วยไฟฟ้าสถิตก่อนรับผงหมึกจากโทนเนอร์ หลายคนเข้าใจผิดว่าดรัมกับโทนเนอร์คือชิ้นเดียวกัน ทำให้สั่งของผิดรายการอยู่เสมอ โดยเฉพาะเครื่อง Brother ที่แยกขายสองชิ้นชัดเจน หลักจำง่ายคือ โทนเนอร์คือผงหมึกที่หมดเร็ว ดรัมคือชุดสร้างภาพที่อยู่ได้นานกว่าหลายเท่า
ผู้ที่อยากเข้าใจหลักการทำงานของเครื่องพิมพ์แต่ละระบบลึกขึ้น อ่านเพิ่มได้จากบทความเครื่องพิมพ์ในสารานุกรมเสรี ซึ่งอธิบายวิวัฒนาการจากเครื่องพิมพ์ดอตเมทริกซ์ที่ใช้ผ้าหมึกหรือ ribbon มาจนถึงอิงค์เจ็ทและเลเซอร์ยุคปัจจุบัน เมื่อเข้าใจระบบแล้วจะเลือกซื้อวัสดุสิ้นเปลืองได้ถูกประเภท ไม่เสียเงินซื้อของที่เครื่องตัวเองใช้ไม่ได้
รู้ศัพท์ชุดนี้แล้วช่วยอะไรตอนซื้อหรือขายตลับหมึก?
ช่วยสามเรื่องหลัก หนึ่ง ค้นหาสินค้าแม่นขึ้นเพราะร้านออนไลน์จำนวนมากตั้งชื่อสินค้าเป็นภาษาอังกฤษ สอง อ่านกล่องออกว่าเป็นของแท้หรือเทียบเท่า เพราะคำว่า genuine, original, compatible, remanufactured บอกประเภทสินค้าคนละแบบ ราคาต่างกันเท่าตัว และสาม ตีราคาก่อนขายตลับเก่าได้ เพราะร้านรับซื้อจะถามรหัสรุ่นซึ่งพิมพ์เป็นภาษาอังกฤษบนตัวตลับเสมอ
คำที่ต้องแยกให้ออกก่อนจ่ายเงินคือ genuine หรือ original แปลว่าของแท้จากผู้ผลิตเครื่อง ราคาสูงสุดแต่คุณภาพและการรับประกันครบ compatible คือตลับเทียบเท่าที่ผลิตโดยโรงงานอื่นให้ใช้แทนกันได้ ราคาถูกกว่าราวครึ่งหนึ่ง ส่วน remanufactured คือตลับแท้ใช้แล้วที่ถูกนำมาเติมหมึกและเปลี่ยนอะไหล่ใหม่ อีกคำสำคัญคือ page yield แปลว่าจำนวนแผ่นที่พิมพ์ได้โดยประมาณ ตัวเลขนี้พิมพ์อยู่บนกล่องทุกใบและใช้คำนวณต้นทุนต่อแผ่นได้ตรงกว่าการดูราคาตลับอย่างเดียว รายละเอียดราคาแต่ละประเภทปีล่าสุดเราสรุปไว้แล้วในบทความตลับหมึก ราคาเท่าไหร่ปี 2569 ซึ่งเทียบให้เห็นทั้งของแท้ เทียบเท่า และหมึกเติม
ฝั่งคนที่มีตลับเก่ากองอยู่ในออฟฟิศ ศัพท์ที่ควรรู้เพิ่มคือ empty cartridge หรือ used cartridge แปลว่าตลับเปล่าใช้แล้ว ซึ่งมีตลาดรับซื้อจริงเพราะโรงงาน remanufacture ต้องการเปลือกตลับแท้สภาพดีไปผลิตซ้ำ ก่อนขายให้จดรหัสรุ่นบนตัวตลับ เช่น CE285A, TN-2380, PG-745 แล้วแจ้งร้านพร้อมสภาพว่าเป็นตลับแท้หรือเทียบเท่า เพราะร้านให้ราคาเฉพาะเปลือกตลับแท้เป็นหลัก อ่านวิธีเตรียมของและเช็กราคาได้ที่ร้านรับซื้อตลับหมึกเก่า ใกล้ฉัน ตารางด้านล่างรวมศัพท์ที่ใช้บ่อยที่สุดพร้อมคำอ่านและความหมายแบบดูจบในตาเดียว
ลองดูตัวอย่างการใช้ page yield คำนวณต้นทุนจริงให้เห็นภาพ สมมติตลับแท้ราคา 450 บาท พิมพ์ได้ประมาณ 480 แผ่นตามตัวเลขบนกล่อง ต้นทุนจะตกแผ่นละไม่ถึงหนึ่งบาท ขณะที่ตลับรุ่น XL ราคา 750 บาท พิมพ์ได้ประมาณ 1,200 แผ่น ต้นทุนเหลือแผ่นละราวหกสิบสตางค์ แม้จ่ายหน้าตลับแพงกว่าแต่ถูกกว่าเมื่อคิดต่อแผ่น วิธีคิดแบบนี้ใช้เทียบข้ามแบรนด์และข้ามประเภทได้หมด ทั้งของแท้ เทียบเท่า และระบบแท็งก์หมึกเติม ซึ่งเป็นวิธีเดียวกับที่ฝ่ายจัดซื้อบริษัทใหญ่ใช้ตัดสินใจเลือกเครื่องพิมพ์ประจำสำนักงาน ไม่ใช่ดูแค่ราคาตลับที่ถูกที่สุดเพียงอย่างเดียว
| คำศัพท์อังกฤษ | คำอ่าน | ความหมาย |
|---|---|---|
| ink cartridge | อิงค์ คาร์ทริดจ์ | ตลับหมึกน้ำของเครื่องอิงค์เจ็ท |
| toner cartridge | โทนเนอร์ คาร์ทริดจ์ | ตลับผงหมึกของเครื่องเลเซอร์ |
| drum unit | ดรัม ยูนิต | ชุดสร้างภาพของเครื่องเลเซอร์ แยกจากโทนเนอร์ |
| printhead | ปรินต์เฮด | หัวพิมพ์ที่พ่นหมึกลงกระดาษ |
| refill ink / ink bottle | รีฟิล อิงค์ | หมึกเติมแบบขวดสำหรับเครื่องแท็งก์ |
| genuine / original | เจนูอีน / ออริจินัล | ตลับแท้จากผู้ผลิตเครื่องพิมพ์ |
| compatible | คอมแพทิเบิล | ตลับเทียบเท่าใช้แทนของแท้ได้ |
| remanufactured | รีแมนูแฟกเจอร์ด | ตลับแท้ใช้แล้วผลิตซ้ำใหม่ |
| page yield | เพจ ยีลด์ | จำนวนแผ่นที่พิมพ์ได้ต่อตลับโดยประมาณ |
| empty / used cartridge | เอ็มพ์ตี / ยูสด์ คาร์ทริดจ์ | ตลับเปล่าใช้แล้ว ขายให้ร้านรับซื้อได้ |
คำถามที่พบบ่อยเรื่องตลับหมึก ภาษาอังกฤษ (FAQ)
ถาม: ตลับหมึก ภาษาอังกฤษใช้คำว่า ink หรือ cartridge กันแน่?
ตอบ: ใช้ได้ทั้งคู่แต่ความหมายต่างกัน ink หมายถึงตัวน้ำหมึก ส่วน cartridge หมายถึงตัวตลับที่บรรจุหมึก ถ้าหมายถึงตลับหมึกทั้งชิ้นให้ใช้ ink cartridge สำหรับอิงค์เจ็ท และ toner cartridge สำหรับเลเซอร์ จะสื่อสารกับร้านค้าหรือเอกสารจัดซื้อได้ตรงที่สุด
ถาม: โทนเนอร์ กับ ตลับหมึก คือของอย่างเดียวกันไหม?
ตอบ: ไม่เหมือนกัน โทนเนอร์คือผงหมึกแห้งของเครื่องพิมพ์เลเซอร์ ส่วนตลับหมึกโดยทั่วไปคนไทยหมายถึงตลับหมึกน้ำของอิงค์เจ็ท หากบอกร้านว่าต้องการตลับหมึกแต่เครื่องที่ใช้เป็นเลเซอร์ อาจได้ของผิดประเภท ควรแจ้งรุ่นเครื่องพิมพ์ทุกครั้งเพื่อให้ร้านเช็กให้ชัวร์
ถาม: คำว่า XL ท้ายรหัสตลับ เช่น HP 680XL หมายถึงอะไร?
ตอบ: XL ย่อมาจาก extra large หมายถึงตลับความจุสูง ใส่หมึกมากกว่าตลับธรรมดาในขนาดตัวตลับใกล้เคียงกัน ราคาต่อตลับแพงกว่าแต่ต้นทุนต่อแผ่นมักถูกกว่า เหมาะกับคนที่พิมพ์งานปริมาณมากเป็นประจำ ก่อนซื้อให้เช็กว่าเครื่องรองรับรหัส XL รุ่นนั้นหรือไม่
ถาม: บนกล่องเขียนว่า compatible cartridge ควรซื้อไหม?
ตอบ: ซื้อได้ถ้าต้องการประหยัด เพราะคือตลับเทียบเท่าที่ราคาถูกกว่าของแท้มาก เหมาะกับงานพิมพ์เอกสารทั่วไป แต่ถ้าเป็นงานภาพถ่ายหรือเครื่องยังอยู่ในประกัน แนะนำตลับแท้ genuine เพราะคุณภาพสีและความเสถียรสูงกว่า และไม่มีข้อโต้แย้งเรื่องเงื่อนไขการรับประกันเครื่อง
ถาม: ตลับเปล่าใช้แล้วเรียกภาษาอังกฤษว่าอะไร ขายได้จริงไหม?
ตอบ: เรียกว่า empty cartridge หรือ used cartridge ขายได้จริงโดยเฉพาะเปลือกตลับแท้ของแบรนด์หลักอย่าง HP, Canon, Epson และ Brother เพราะโรงงานนำไปผลิตซ้ำ ราคารับซื้อขึ้นกับรุ่นและสภาพ ควรถ่ายรูปรหัสรุ่นบนตลับส่งให้ร้านประเมินก่อน จะได้ตัวเลขที่แม่นยำไม่เสียเที่ยว
ข้อมูลตรวจสอบโดยทีม BSunink ร้านรับซื้อและจำหน่ายตลับหมึกทุกยี่ห้อทั่วประเทศ · อัปเดต สิงหาคม 2569